Printervriendelijke versieVerstuur naar een vriend

De kwaliteitsrekening vermijdt dat het erop geplaatste geld gaat deel uitmaken van het vermogen van de houder ervan. Advocaten zijn verplicht om alle gelden van derden op een kwaliteitsrekening aan te houden. Bij de kwaliteitsrekening hoort een bijzondere overeenkomst tussen de houder ervan en de bankier waarin het karakter qualitate qua (dit wil zeggen onder die bepaalde hoedanigheid)  erkend wordt, dit wil zeggen dat de gelden niet in eigen naam en voor eigen rekening worden gehouden maar in beheer tvv van derden.

De notaris of advocaat die het geld op een kwaliteitsrekening dergelijke rekening laat zetten is geen eigenaar van de gelden. Hij is volmachthebber van de rekening met inningbevoegdheid.

De persoon ten behoeve van wie de gelden zijn geplaatst kan de gelden niet rechtstreeks bij de bank opvragen, hij heeft dus geen vorderingsrecht op de bank, maar is wel de economische eigenaar van die vordering. In geval van insolvabiliteit van de rekeninghouder valt het geld niet in zijn boedel, mits er een duidelijk afgescheiden rekening is (vandaar ook de deontologische verplichting om dat te doen).

De begunstigde heeft daarentegen wel een vordering op de notaris of de advocaat tot het bekomen van de gelden mits de voorwaarden tot uitbetaling die tussen de advocaat-notaris en de klant zoals vooraf afgesproken, bv. in een escrow overeenkomst zijn nagekomen. Bij gebreke aan een dergelijke overeenkomst worden gelden van derden door een advocaat of een notaris steeds op een derdenrekening geplaatst en behoudens andersluidende uitdrukkelijke overeenkomst onmiddellijk ter beschikking van de cliënt gesteld.

De gelden op een kwaliteitsrekening zijn evenwel niet beschermd die derden zouden doen gelden ten aanzien van de begunstigde eigenaar van deze tegoeden, anders dan de advocaat-notaris. De schuldeisers van deze begunstigden zouden dus wel derdenbeslag kunnen leggen in handen van de advocaat of de notaris, waarna de advocaat of de notaris een verklaring van derde beslagene zou moeten afleggen (hetgeen niet kan vermeden worden door de inroeping van het beroepsgeheim) waaruit de rechten van deze derden blijken. Deze kunnen door bv. een escrow overeenkomst onzeker en niet eisbaar zijn, hetgeen dan wel tegen de de beslaglager kan worden tegengeworpen. Uit de escrowovereenkomst kan immers blijken dat de begunstigde (nog) niet bekend is en dat al evenmin het bedrag bekend is, laat staan dat er een bedrag zal moeten worden uitgekeerd. Maar zelfs wanneer we formeel stellen dat het beroepsgeheim niet kan worden ingeroepen worden om de verklaring van derde beslagene tegen te gaan, belet dit niet dat het beroepsgeheim zich ertegen verzet dat alle details van de schuld worden meegedeeld en kopie word meegedeeld van bewijsstukken (zoals dit in andere gevallen buiten beroepsgeheim wel vereist kan zijn, zie art. 1452 en 1453 Ger.W.).

De kwaliteitsrekening wordt beschermd tegen misbruik door deontologische controle en toezicht met de mogelijkheid tot schrapping als advocaat en notaris. Bovendien zou elk misbruik door een advocaat of notaris leiden tot het misdrijf misbruik van vertrouwen, dan wel oplichting en tot een daadwerkelijke correctionele vervolging waarbij recuperatie kan bekomen worden via de burgerlijke partijstelling en onder bepaalde voorwaarden via de notariële zekerheid.

 

Opgelet rekeningen op gemeenschappelijke naam van 2 contractpartijen, (de zogeheten geblokkeerde rekeningen) of 2 advocaten zijn geen kwaliteitsrekeningen. Ook rekeningen van feitelijke vereniging zijn geen kwaliteitsrekeningen maar rekeningen in mede-eigendom van de leden van de feitelijke vereniging die zich weliswaar (meestal) contractueel hebben verbonden deze fondsen slechts aan te wenden voor het aangegeven doel, hetgeen tussen hen afdwingbaar is, maar geen bescherming biedt ten aanzien van derden.