Printervriendelijke versieVerstuur naar een vriend

Elke onderdaan van de Europese Gemeenschap mag in een andere lidstaat een handelsactiviteit ontplooien of een onderneming oprichten naar het recht van de lidstaat waar hij deze activiteit vestigt.

Het is evenwel niet toegelaten om in een lidstaat een handelsactiviteit of onderneming op te richten naar het recht van een andere lidstaat dan deze van de vestiging van de handelsactiviteit om de onderneming. Men kan dus in Engeland geen vennootschap oprichten naar Belgisch recht en men kan in België geen vennootschap oprichten naar Engels recht.

Het is toegelaten dat een vennootschap met een zetel in een lidstaat een filiaal opgericht in een andere lidstaat. Indien dit filiaal eigen rechtspersoonlijkheid heeft zal deze rechtspersoonlijkheid volledig beheerst worden door het land van de vestiging van het filiaal. Indien het filiaal geen rechtspersoonlijkheid heeft het maar een entiteit uitmaakt van de vennootschap gevestigd in een andere lidstaat, kan zij wel degelijk als filiaal en onder de rechtspersoonlijkheid van de vestiging van de vennootschap activiteiten ontplooien, mits zij ook de wetgeving van het land van vestiging van haar filiaal nakomt.

In hoeverre een filiaal kan opgericht worden in een lidstaat waarbij louter pro forma een hoofdzetel wordt gevestigd in een andere lidstaat om aldus aan de lokale wetgeving van het land van vestiging van een filiaal te ontsnappen en te genieten van de voordelen van de rechtsvorm van de lidstaat alwaar de rechtspersoonlijkheid is opgericht is omstreden en kan enkel verdedigd worden op basis van een interpretatie van een arrest van het hof van Justitie, het zogeheten Centros arrest waarbij dit arrest bijzonder omstreden is.

Maar anderzijds kan een rechter aan een vennootschap haar hoedanigheid om in rechte een vordering te stellen niet ontnemen op basis van de overweging dat zij haar werkelijke bestuurszetel heeft verplaatst naar een andere staat alwaar zij haar bevoegdheid zou verliezen om voor deze nationale rechterlijke instanties rechten te doen gelden uit een overeenkomst met een in de gemeenschap gevestigde vennootschap. Zie artikel 43 en 48 EG verdrag en arrest van het Europese hof van justitie van 5 november 2002, vaak C-208/00.

Een vennootschap van welke nationaliteit ook ter wereld kan in België een vordering instellen onder haar eigen rechtspersoonlijkheid naar vreemd recht, tegen Belgen (natuurlijke personen of rechtspersonen) of buitenlanders, (natuurlijke personen of rechtspersonen) op grond van handelstransacties, of op welke andere gronden ook tegen Belgen, ingezetenen, of personen met woon of verblijfplaats in België. Hetzelfde geldt in de andere landen van de Europese Gemeenschap.

Zo kan ook een Belg of Belgische vennootschap in elk land van de Europese Gemeenschap overigens bijna in alle landen ter wereld vorderingen instellen in eigen hoedanigheid en onder eigen rechtsvorm tegen elke inwoner, vennootschap of ingezetenen van dit land, hetgeen vanzelfsprekend ook geldt voor alle andere onderdanen van de Europese Gemeenschap.