Artikel 4.132 BW: Beschikkingen om niet in het nieuwe Burgerlijk Wetboek
Het nieuwe Burgerlijk Wetboek bundelt de kernregels inzake giften en testeren in artikel 4.132 BW. Deze bepaling vervangt onder meer het vroegere artikel 893 BW en brengt de klassieke concepten onder in een ruimer en systematischer kader. Zij verduidelijkt welke rechtshandelingen als beschikkingen om niet worden erkend en welke hun formele contouren zijn.
1. Exclusieve wijzen van beschikken om niet (§ 1)
De wet stelt voorop dat men slechts op twee wijzen om niet kan beschikken: via een schenking onder de levenden of via een testament. Hiermee wordt het principe bevestigd dat rechtshandelingen om niet uitzonderlijk zijn en enkel binnen de door de wetgever erkende vormen tot stand komen. Andere varianten – zoals informele beloftes of niet-erkende beschikkingen ter zake des doods – worden uitgesloten. Nieuw is dat de wetgever ook expliciet de erfovereenkomst vermeldt, maar dan strikt binnen de door de titel bepaalde perken. Hiermee wordt tegemoetgekomen aan de moderne tendens om meer vrijheid te laten in familiale vermogensplanning, maar zonder het erfrecht volledig prijs te geven.
2. Definitie van schenking (§ 2)
De schenking wordt opnieuw omschreven als een contract waarbij de schenker zich dadelijk en onherroepelijk van het goed ontdoet ten voordele van de begiftigde, die het aanvaardt. Dit komt inhoudelijk dicht bij de vroegere bepaling van artikel 893 BW, maar krijgt in Boek 4 een plaats binnen een coherent systeem. De elementen die ook in de rechtsleer centraal stonden – dadelijkheid, onherroepelijkheid, bevoordeling en aanvaarding – blijven behouden. De schenking blijft dus een bilateraal contract, wat haar onderscheidt van het testament.
3. Definitie van testament (§ 3)
Het testament wordt omschreven als de akte waarbij de testator, voor de tijd na zijn overlijden, over zijn goederen beschikt en die hij kan herroepen. Het unilaterale karakter en het herroepbare karakter van het testament worden hiermee scherp gesteld. Het onderscheid met de schenking wordt opnieuw bevestigd: waar de schenking dadelijk en onherroepelijk werkt, blijft het testament uitgesteld en herroepbaar.
4. Gemeenschappelijke noemer en contractuele erfstelling (§ 4)
De wet voegt een belangrijke terminologische verduidelijking toe: schenkingen en beschikkingen bij testament worden gezamenlijk als giften aangeduid. Daarmee wordt de brede categorie van beschikkingen om niet gecodificeerd. Bovendien introduceert de wetgever expliciet de term contractuele erfstellingen voor schenkingen van toekomstige goederen waarbij een persoon conventioneel als erfgenaam wordt aangewezen. Deze techniek, die in de praktijk reeds werd toegepast, krijgt zo een plaats in de wet.
5. Continuïteit en vernieuwing
Hoewel de kern van artikel 893 oud BW behouden blijft, biedt artikel 4.132 BW een moderner en systematischer kader. Het artikel integreert de klassieke definitie van schenking, maar plaatst die naast de testamentaire beschikking en de erfovereenkomst. De codificatie van de gemeenschappelijke noemer “giften” en de expliciete erkenning van contractuele erfstellingen zorgen voor meer duidelijkheid en coherentie.
6. Plaats in het systeem van Boek 4
Artikel 4.132 staat niet op zichzelf maar vormt het vertrekpunt van de hele titel over giften en erfopvolging. Het bepaalt de grenzen van het beschikkingsrecht om niet en legt de basis voor de verdere regels over vormvereisten, bescherming van erfgenamen en inkorting. Daarmee verankert de wetgever de gift in het spanningsveld tussen vrijheid van beschikking en bescherming van de familie- en schuldeisersbelangen.
Besluit
Met artikel 4.132 BW kiest de wetgever voor een systematische herformulering van het beschikkingsrecht om niet. De schenking en het testament blijven de klassieke pijlers, maar krijgen een plaats in een ruimer kader dat ook erfovereenkomsten en contractuele erfstellingen erkent. De continuïteit met artikel 893 oud BW is groot, maar de codificatie biedt meer helderheid en aansluiting bij de moderne praktijk van vermogensplanning.
Opgelet: Deze tekst omvat slechts een gedeeltelijke inhoud
Word ook lid en lees onbeperkt alle bijdragen.
Nopens de onderliggende overeenkomst De wet op het consumentenkrediet voorziet dat bepaalde verplichte vermeldingen op een wettelijk voorgeschreven wijze dienen te geschieden. Met verbazing wordt vastgesteld dat ondanks de zeer duidelijke…
… II. Beoordeling De verweerder concludeert in eerste instantie tot nietigheid van de leningsovereenkomst wegens schending van artikel 14 § 1 WCK. Artikel 12 van de wet van 24.03.2003 tot wijziging van…
Rechtspraak met betrekking tot de vereiste van het afzonderlijk lid kan teruggevonden worden in onder meer Vredegerecht Sint-Niklaas, 06.08.2004, T. Vret, 2006, 33, met noot F. De Patou; Vredegerecht Sint-Niklaas…
Uittreksel uit het WERTITEL 3. 1 ---------- (1)<Ingevoegd bij W 2014-04-19/39, art. 3, 021; Inwerkingtreding : 29-05-2014 (zie KB2014-04-19/40, art. 1)> Art. VII.4. 1 ---------- (1)<Ingevoegd bij W 2017-12-22/14, art. 5, 057; Inwerkingtreding : 01-02-2018> Art. VII.4/1.2 en VII.99 verstrekt de betalingsdienstaanbieder…
Basis: de (oude) wet op de betalingsdiensten is de omzetting van de Europese richtlijn 2007/64/ EG naar het nationale recht. Krachtlijnen: - ruim toepassingsgebied - Frauderegeling: risico voor de betalingsdienstaanbieder…
Het consumentenbegrip in artikel I.1, 2° WER: afbakening, toepassing en aandachtspunten WCK I.1, 2° WER – Het consumentenbegrip in artikel I.1, 2° WER vormt een fundamenteel aanknopingspunt binnen het economisch recht…
Inleiding: het belang van het kostenbegrip per kredietvorm Hoewel de wet een uniforme definitie hanteert voor de totale kosten van het krediet voor de consument, verschilt de praktische toepassing aanzienlijk tussen…
Wanneer derhalve een autobestuurder in dronken toestand of onder invloed van alcohol een aanrijding veroorzaakt en dus schade veroorzaakt, dient de rechter te onderzoeken of het schadegeval op een zelfde…
CV Fluvius System Operator t/ NV Automotive Transport and Suppy Center, VZW Vinçotte en Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt ... IV. Beoordeling A. Ontvankelijkheid A.1. Gedeeltelijke verjaring van de vordering van FLUVIUS 1. ATSC voert…
Belgische Staat t/ NV I.T. en NV I.A. ... 4. De betwistingen en hun beoordeling 4.1. Omtrent de ontvankelijkheid van het hoger beroep op grond van artikel 1050 Ger.W. 4.1.1. De geïntimeerden stellen dat het…
X. t/ Y. ... De partijen zijn gehuwd (...) op 9 april 1994 en dit onder het wettelijk stelsel bij gebrek aan huwelijkscontract. Op 18 februari 2016 werd een wijzigend huwelijkscontract opgesteld met behoud…
Arrest nr. 263.911 X. t/ Universiteit Antwerpen I. Voorwerp van het beroep 1. Het beroep, ingesteld op 30 april 2024, strekt tot de nietigverklaring van «het niet nemen door de Universiteit Antwerpen na daartoe overeenkomstig…
P.V.T. I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het vonnis in hoger beroep van de correctionele rechtbank Antwerpen, afdeling Antwerpen, van 11 oktober 2024. ... II. Beslissing van het Hof Beoordeling Middel 1. Het eerste…
S.H. t/ S.R. I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het vonnis in hoger beroep van de correctionele rechtbank Limburg, afdeling Tongeren, van 19 juni 2024. ... II. Beslissing van het Hof Beoordeling ... Eerste…
Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 2 maart 2023, gewezen na arrest van het Hof van 16 september 2022. ... III…
V. t/ Orde van advocaten bij de balie te Antwerpen e.a.Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 13 september…
V. t/ Orde van advocaten bij de balie te Antwerpen e.a.Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 13 september…
W. t/ V. I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 9 januari 2024. ... III. Beslissing van het Hof Beoordeling 1. De regel van…
Het in art. 702, 3° Ger.W. bedoelde vereiste dat de dagvaarding, op straffe van nietigheid, het onderwerp en een korte samenvatting van de middelen van de vordering bevat, heeft een…
F. t/ NV Société anonyme des autobus régionaux I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het arbeidshof te Luik, afdeling Luik, van 19 februari 2024, in het…
Vertrouwen is een veelzijdig begrip dat in verschillende disciplines – economie, politieke wetenschappen, psychologie, sociologie en recht – uiteenlopend wordt gedefinieerd. Voor de analyse van justitie maken de auteurs een…
Lees het arrest via deze link in pdf
Rolnummer: 2025/11/266 Kamer: 6de burgerlijke kamer Datum van uitspraak: 27/11/2025 Rolnummer: 23/1968/A RECHTBANK VAN EERSTE AANLEG OOST-VLAANDEREN, afdeling GENT FISCAAL – ZESDE BURGERLIJKE KAMER OPENBARE TERECHTZITTING VAN 27 NOVEMBER 2025 A.R…
Rolnummer 23A979 – 25A270 Vredegerecht van het kanton Geraardsbergen VONNIS 23A979 – 25A270 3 december 2025 p. 2 Vredegerecht van het kanton G. De vrederechter spreekt het volgende vonnis uit in de zaak van: INZAKE AR…
Een lijfrente wordt in de rechtsleer omschreven als een rechtsverhouding krachtens welke een persoon aan een andere persoon verplicht is tot een periodieke uitkering van een geldbedrag, gedurende het leven…
Il. Beroepen vonnis Investeren in andermans woning verrijking zonder oorzaak waarbij de kosten de normale lasten in de huishouding overschrijden - verrijking zonder oorzaakWanneer de uitgaven van de ene feitelijke…
PrincipesDe vastgoedmakelaar heeft recht op commissieloon in dien de beoogde verkoopovereenkomst effectief tot stand komen ten gevolge van zijn tussenkomst De vastgoedmakelaar heeft recht op commissie wanneer de koop met…
T.D. t.\ P.W. en N.V. II. Feiten en vorderingen 1. Eiser voert aan dat hij, in de zomer van 2011, verschillende (telefonische) contacten heeft gehad met verweerders met betrekking tot…
E. t./ B. bvba( ... )Antecedenten1. Het geschil vindt zijn oorsprong in een overeenkomst van "verkoopstoelating - verhuring van diensten", door de partijen ondertekend op 2 juli 2010.1.1. Met deze…
Rechtspraak: • Hof van Cassatie, 1e Kamer 2 februari 2006, RW 2008-2009, 926 .... III. Beslissing van het Hof Beoordeling Eerste middel 1…
Elfri.be bestaat als site sinds 2003. Sinds 15 augustus 2018 werkt de site in haar nieuwste editie met Arc3c als uitgever. Nieuw is de https omgeving, het dynamisch karakter, web 3 .0 technologie, betere zoekmogelijkheden en een 40 tal nieuwe functies. De site wordt inhoudelijk voortdurend, lees dagelijks, aangepast en aangevuld met de recentste wetswijzigingen, nieuwe rechtspraak en nieuwe rechtsleer. Bijna alle rechtspraak die in België aandacht krijgt is terug te vinden op de elfri.be. Anders dan andere dure websites, hebben we een technologie uitgewerkt waarbij de gezochte informatie onmiddellijk wordt verschaft door een gewone vraagstelling in gewoon Nederlands, het weze op de site zelf, het weze gewoon in Google. Wij spreken uw taal en werken niet met onbegrijpelijke of onlogische boomstructuren die verwijzen naar documenten die ofwel niet relevant, ofwel niet kunnen gelezen worden. Om volledige informatie met bronnen, rechtsleer, rechtspraak en wetgeving, kan u een vrij goedkoop abonnement nemen (reeds mogelijk vanaf 1 maand)
In een procedure wordt principieel geoordeeld op basis van het gerechtsdossier zoals gestaafd middels stukken die door partijen worden neergelegd. De conclusies houden de middelen in tot ondersteuning van de eis…
Bronnen en referenties Bücherhexe (2007). Paul Watzlawick. Wikipedia die freie Enzyklopädie. Verkregen 04-02-2007 van http://de.wikipedia.org/wiki/Paul_Watzlawick ExplicitImplicity (2007). Paul Watzalwick. Wikipedia, the free encyclopedia. Verkregen 04-02-2007 van http://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Watzlawick Auteur onbekend (2006). Uittreksel van ‘De…
Principieel is in toepassing van het WER een persoonlijk faillissement van een (ex) bestuurder (nieuwe naam voor zaakvoerder) mogelijk, los van het faillissement van de onderneming waarin deze optrad. Boek I…
Artikel 213 Burgerlijk wetboek stelt: “Echtgenoten zijn jegens elkaar tot samenwoning verplicht, zij zijn elkaar getrouwheid, hulp en bijstand verschuldigd”. Deze bepaling werd opgenomen in Hoofdstuk VI Wederzijdse rechten en verplichtingen…
Hoe kan men onroerende goederen verkrijgen door verkrijgende verjaring? voorwaarden: - een voortdurend bezit - een onafgebroken bezit - een openbaar bezit - een niet dubbelzinnig bezit - een bezit als eigenaar…
ONTLEDING LASTER ONDER DE GELDING VAN HET Sw. 1867 • Laster bestaat erin aan een persoon kwaadwillig een bepaald feit ten laste te leggen dat zijn eer kan krenken of hem…
De regels betreffende de foutaansprakelijkheid worden weergegeven in de artikelen 1382 en 1383 oud Burgerlijk Wetboek. Volgens deze artikelen dient degene die door zijn fout of nalatigheid aan een ander schade…
Een nietig verklaarde overeenkomst kan voor partijen geen grondslag van rechten en verplichtingen zijn. De nietige overeenkomst kan ook niet aan derden worden tegengeworpen. Bovendien werkt een nietige rechtshandeling terug…
Voorbeelden van beschikkingen: uittreksel uit het gerechtelijk wetboek: Art. 98. Wanneer een rechter wettig verhinderd is of er een plaats van rechter openstaat in een rechtbank van eerste aanleg of van koophandel…
Nr. P.15.0880.N H J, inverdenkinggestelde, eiser, tegen H W, burgerlijke partij, verweerder. I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOF Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent…
Art. 474 Sw. 2024 (Inwerkintreding 8 april 2026) Verzwarende factoren van diefstal en afpersing stelt: “Bij de keuze van de straf of maatregel en de zwaarte ervan voor een in deze…
Rechtspraak: • Raad van State,12e Kamer – 9 juni 2009, RW 2010-2011, 25: Samenvatting: Wanneer het bestuur voornemens is ten aanzien van een bestuurde een maatregel te nemen die hem op…
Bekom toegang tot alle informatie op deze website
Met een abonnement krijgt u toegang tot een schat aan bijkomende informatie (vaak elders niet te vinden), lezen van de volledige teksten zonder beperkingen, verwijzingen naar wetten, rechtspraak en wetten, antwoorden op nog meer vragen, opzoekingen allerhande mogelijkheid tot knippen, plakken, afdrukken, modellen, tips, trics, aandachtspunten professioneel gedeelte en zoveel meer.
Met een abonnement (vanaf 5,95 euro per maand) heeft u steeds een professionele juridische bibliotheek met 25.000 bijdragen ter beschikking
BVBA Advocatenkantoor Elfri De Neve
Stationsstraat 29 - 9700 Oudenaarde
voor afspraak 055/31.86.47
Fax: 055/31.14.03
U heeft geen toegang tot knippen, plakken, opslaan, printen, downloaden, raadpleging archief, sociaal netwerk, vacaturedienst slechts gedeeltelijke toegang tot deze pagina. Om hiervan gebruik te maken van deze functies en diensten dient u u een pro-abonnement te nemen. klik hier voor de verschillende formules
Share