Het Belgisch privaatrecht kent drie rechtsfiguren die op het eerste gezicht verwant lijken — de erfuitkoop, het voorkooprecht en het terugkooprecht — maar die in wezen een verschillende oorsprong, doelstelling en rechtsgevolg hebben.
De erfuitkoop, het voorkooprecht en het terugkooprecht worden vaak met elkaar verward omdat ze alle drie de overgang van rechten of goederen betreffen. Toch verschillen ze wezenlijk in aard, doel en werking. De erfuitkoop is een uitzonderlijk wettelijk recht binnen de nalatenschap, het voorkooprecht een voorrangsrecht bij verkoop, en het terugkooprecht een contractueel recht om een verkocht goed opnieuw te verwerven. Deze bijdrage verduidelijkt de draagwijdte van elk van deze mechanismen en hun plaats in het huidige vermogensrecht.
De erfuitkoop, geregeld in artikel 4.82 van het Burgerlijk Wetboek (vroeger artikel 841 oud BW), verleent aan elke mede-erfgenaam het recht om een niet-erfgerechtigde derde, die erfrechten heeft overgenomen, uit de verdeling van de nalatenschap te weren door de betaalde prijs terug te geven.
Dit recht vindt zijn oorsprong in het familiaal karakter van de nalatenschap. Het beoogt te vermijden dat vreemden zich mengen in de vereffening en verdeling tussen verwanten. De erfuitkoop is een eenzijdige rechtshandeling: de overnemer hoeft niet in te stemmen, en de uitkoper treedt van rechtswege in diens plaats.
De toepassing is evenwel strikt beperkt. Enkel overdrachten onder bezwarende titel van erfrechten ten algemene titel komen in aanmerking. De erfuitkoop moet worden uitgeoefend vooraleer de verdeling is afgesloten. In de praktijk wordt dit recht nog zelden ingeroepen en geldt het vooral als historisch overblijfsel van het klassieke erfrecht.
Het voorkooprecht verleent een persoon het recht om, bij verkoop van een bepaald goed, met voorrang te kopen tegen dezelfde voorwaarden als die welke aan een derde worden aangeboden.
Dit recht kan zijn oorsprong vinden in de wet (zoals het voorkooprecht van de pachter, de huurder of de overheid) of in een overeenkomst tussen partijen. Het wordt meestal uitgeoefend bij onroerende goederen en heeft tot doel specifieke belangen te beschermen, zoals het behoud van een onderneming, de continuïteit van exploitatie of de bescherming van de woonst.
Het voorkooprecht is dus preventief van aard: het werkt vóór de overdracht plaatsvindt, op het ogenblik dat de eigenaar zijn goed te koop aanbiedt. De begunstigde wordt koper in plaats van de derde die het bod deed.
Het terugkooprecht, geregeld in de artikelen 1659 e.v. van het Burgerlijk Wetboek, verleent aan de verkoper het recht om een reeds verkocht goed binnen een bepaalde termijn terug te kopen door de oorspronkelijke prijs en kosten terug te betalen.
Het is een contractueel recht, dat uitdrukkelijk in de verkoopakte moet worden bedongen. De wet beperkt de terugkooptermijn tot vijf jaar. Het doel is niet de bescherming van een familiaal belang, maar het behoud van een persoonlijk economisch belang: de mogelijkheid voor de verkoper om een goed opnieuw te verwerven indien zijn omstandigheden dat toelaten.
Het terugkooprecht werkt dus na de verkoop, in tegenstelling tot het voorkooprecht dat voorafgaat aan de verkoop.
• De erfuitkoop is een uitzonderlijk, wettelijk ingesteld recht van mede-erfgenamen binnen de nalatenschap;
• Het voorkooprecht is een voorkeursrecht bij toekomstige verkoop, ontstaan uit wet of overeenkomst;
• Het terugkooprecht is een contractueel beding dat de verkoper toelaat zijn goed binnen een bepaalde termijn terug te verwerven.
Hoewel alle drie betrekking hebben op de overgang van eigendom, verschillen ze in tijdstip van uitoefening, juridische aard en doelstelling:
• de erfuitkoop beschermt het familiale karakter van de nalatenschap,
• het voorkooprecht waarborgt voorrang bij verkoop,
• het terugkooprecht biedt de verkoper een herkansingsrecht.
In de hedendaagse rechtspraktijk is het voorkooprecht het meest levend en functioneel. De erfuitkoop is daarentegen een zeldzaam, eerder symbolisch overblijfsel, en het terugkooprecht een nuttig instrument in contractuele verhoudingen, vooral bij vastgoedtransacties.
Opgelet: Deze tekst omvat slechts een gedeeltelijke inhoud
Word ook lid en lees onbeperkt alle bijdragen.
CHECKLIST MET CHECKBOXEN (ADVOCATEN) Schending van de informatieverzameling en kredietwaardigheidsbeoordeling (art. VII.69 en VII.77 WER) 1. Vragenlijst en basisinformatie Is het formulier volledig ingevuld? Werden onwettige vragen gesteld (gezondheid, ras, seksuele…
Nopens de onderliggende overeenkomst De wet op het consumentenkrediet voorziet dat bepaalde verplichte vermeldingen op een wettelijk voorgeschreven wijze dienen te geschieden. Met verbazing wordt vastgesteld dat ondanks de zeer duidelijke…
… II. Beoordeling De verweerder concludeert in eerste instantie tot nietigheid van de leningsovereenkomst wegens schending van artikel 14 § 1 WCK. Artikel 12 van de wet van 24.03.2003 tot wijziging van…
Rechtspraak met betrekking tot de vereiste van het afzonderlijk lid kan teruggevonden worden in onder meer Vredegerecht Sint-Niklaas, 06.08.2004, T. Vret, 2006, 33, met noot F. De Patou; Vredegerecht Sint-Niklaas…
Uittreksel uit het WERTITEL 3. 1 ---------- (1)<Ingevoegd bij W 2014-04-19/39, art. 3, 021; Inwerkingtreding : 29-05-2014 (zie KB2014-04-19/40, art. 1)> Art. VII.4. 1 ---------- (1)<Ingevoegd bij W 2017-12-22/14, art. 5, 057; Inwerkingtreding : 01-02-2018> Art. VII.4/1.2 en VII.99 verstrekt de betalingsdienstaanbieder…
Basis: de (oude) wet op de betalingsdiensten is de omzetting van de Europese richtlijn 2007/64/ EG naar het nationale recht. Krachtlijnen: - ruim toepassingsgebied - Frauderegeling: risico voor de betalingsdienstaanbieder…
Het consumentenbegrip in artikel I.1, 2° WER: afbakening, toepassing en aandachtspunten WCK I.1, 2° WER – Het consumentenbegrip in artikel I.1, 2° WER vormt een fundamenteel aanknopingspunt binnen het economisch recht…
Inleiding: het belang van het kostenbegrip per kredietvorm Hoewel de wet een uniforme definitie hanteert voor de totale kosten van het krediet voor de consument, verschilt de praktische toepassing aanzienlijk tussen…
Wanneer derhalve een autobestuurder in dronken toestand of onder invloed van alcohol een aanrijding veroorzaakt en dus schade veroorzaakt, dient de rechter te onderzoeken of het schadegeval op een zelfde…
CV Fluvius System Operator t/ NV Automotive Transport and Suppy Center, VZW Vinçotte en Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt ... IV. Beoordeling A. Ontvankelijkheid A.1. Gedeeltelijke verjaring van de vordering van FLUVIUS 1. ATSC voert…
Belgische Staat t/ NV I.T. en NV I.A. ... 4. De betwistingen en hun beoordeling 4.1. Omtrent de ontvankelijkheid van het hoger beroep op grond van artikel 1050 Ger.W. 4.1.1. De geïntimeerden stellen dat het…
X. t/ Y. ... De partijen zijn gehuwd (...) op 9 april 1994 en dit onder het wettelijk stelsel bij gebrek aan huwelijkscontract. Op 18 februari 2016 werd een wijzigend huwelijkscontract opgesteld met behoud…
Arrest nr. 263.911 X. t/ Universiteit Antwerpen I. Voorwerp van het beroep 1. Het beroep, ingesteld op 30 april 2024, strekt tot de nietigverklaring van «het niet nemen door de Universiteit Antwerpen na daartoe overeenkomstig…
P.V.T. I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het vonnis in hoger beroep van de correctionele rechtbank Antwerpen, afdeling Antwerpen, van 11 oktober 2024. ... II. Beslissing van het Hof Beoordeling Middel 1. Het eerste…
S.H. t/ S.R. I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het vonnis in hoger beroep van de correctionele rechtbank Limburg, afdeling Tongeren, van 19 juni 2024. ... II. Beslissing van het Hof Beoordeling ... Eerste…
Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 2 maart 2023, gewezen na arrest van het Hof van 16 september 2022. ... III…
V. t/ Orde van advocaten bij de balie te Antwerpen e.a.Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 13 september…
V. t/ Orde van advocaten bij de balie te Antwerpen e.a.Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 13 september…
W. t/ V. I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 9 januari 2024. ... III. Beslissing van het Hof Beoordeling 1. De regel van…
Het in art. 702, 3° Ger.W. bedoelde vereiste dat de dagvaarding, op straffe van nietigheid, het onderwerp en een korte samenvatting van de middelen van de vordering bevat, heeft een…
Een lijfrente wordt in de rechtsleer omschreven als een rechtsverhouding krachtens welke een persoon aan een andere persoon verplicht is tot een periodieke uitkering van een geldbedrag, gedurende het leven…
Il. Beroepen vonnis Investeren in andermans woning verrijking zonder oorzaak waarbij de kosten de normale lasten in de huishouding overschrijden - verrijking zonder oorzaakWanneer de uitgaven van de ene feitelijke…
PrincipesDe vastgoedmakelaar heeft recht op commissieloon in dien de beoogde verkoopovereenkomst effectief tot stand komen ten gevolge van zijn tussenkomst De vastgoedmakelaar heeft recht op commissie wanneer de koop met…
T.D. t.\ P.W. en N.V. II. Feiten en vorderingen 1. Eiser voert aan dat hij, in de zomer van 2011, verschillende (telefonische) contacten heeft gehad met verweerders met betrekking tot…
E. t./ B. bvba( ... )Antecedenten1. Het geschil vindt zijn oorsprong in een overeenkomst van "verkoopstoelating - verhuring van diensten", door de partijen ondertekend op 2 juli 2010.1.1. Met deze…
Rechtspraak: • Hof van Cassatie, 1e Kamer 2 februari 2006, RW 2008-2009, 926 .... III. Beslissing van het Hof Beoordeling Eerste middel 1…
Elfri.be bestaat als site sinds 2003. Sinds 15 augustus 2018 werkt de site in haar nieuwste editie met Arc3c als uitgever. Nieuw is de https omgeving, het dynamisch karakter, web 3 .0 technologie, betere zoekmogelijkheden en een 40 tal nieuwe functies. De site wordt inhoudelijk voortdurend, lees dagelijks, aangepast en aangevuld met de recentste wetswijzigingen, nieuwe rechtspraak en nieuwe rechtsleer. Bijna alle rechtspraak die in België aandacht krijgt is terug te vinden op de elfri.be. Anders dan andere dure websites, hebben we een technologie uitgewerkt waarbij de gezochte informatie onmiddellijk wordt verschaft door een gewone vraagstelling in gewoon Nederlands, het weze op de site zelf, het weze gewoon in Google. Wij spreken uw taal en werken niet met onbegrijpelijke of onlogische boomstructuren die verwijzen naar documenten die ofwel niet relevant, ofwel niet kunnen gelezen worden. Om volledige informatie met bronnen, rechtsleer, rechtspraak en wetgeving, kan u een vrij goedkoop abonnement nemen (reeds mogelijk vanaf 1 maand)
In een procedure wordt principieel geoordeeld op basis van het gerechtsdossier zoals gestaafd middels stukken die door partijen worden neergelegd. De conclusies houden de middelen in tot ondersteuning van de eis…
Bronnen en referenties Bücherhexe (2007). Paul Watzlawick. Wikipedia die freie Enzyklopädie. Verkregen 04-02-2007 van http://de.wikipedia.org/wiki/Paul_Watzlawick ExplicitImplicity (2007). Paul Watzalwick. Wikipedia, the free encyclopedia. Verkregen 04-02-2007 van http://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Watzlawick Auteur onbekend (2006). Uittreksel van ‘De…
Principieel is in toepassing van het WER een persoonlijk faillissement van een (ex) bestuurder (nieuwe naam voor zaakvoerder) mogelijk, los van het faillissement van de onderneming waarin deze optrad. Boek I…
Artikel 213 Burgerlijk wetboek stelt: “Echtgenoten zijn jegens elkaar tot samenwoning verplicht, zij zijn elkaar getrouwheid, hulp en bijstand verschuldigd”. Deze bepaling werd opgenomen in Hoofdstuk VI Wederzijdse rechten en verplichtingen…
Hoe kan men onroerende goederen verkrijgen door verkrijgende verjaring? voorwaarden: - een voortdurend bezit - een onafgebroken bezit - een openbaar bezit - een niet dubbelzinnig bezit - een bezit als eigenaar…
ONTLEDING LASTER ONDER DE GELDING VAN HET Sw. 1867 • Laster bestaat erin aan een persoon kwaadwillig een bepaald feit ten laste te leggen dat zijn eer kan krenken of hem…
De regels betreffende de foutaansprakelijkheid worden weergegeven in de artikelen 1382 en 1383 oud Burgerlijk Wetboek. Volgens deze artikelen dient degene die door zijn fout of nalatigheid aan een ander schade…
Een nietig verklaarde overeenkomst kan voor partijen geen grondslag van rechten en verplichtingen zijn. De nietige overeenkomst kan ook niet aan derden worden tegengeworpen. Bovendien werkt een nietige rechtshandeling terug…
Voorbeelden van beschikkingen: uittreksel uit het gerechtelijk wetboek: Art. 98. Wanneer een rechter wettig verhinderd is of er een plaats van rechter openstaat in een rechtbank van eerste aanleg of van koophandel…
Nr. P.15.0880.N H J, inverdenkinggestelde, eiser, tegen H W, burgerlijke partij, verweerder. I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOF Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent…
Art. 474 Sw. 2024 (Inwerkintreding 8 april 2026) Verzwarende factoren van diefstal en afpersing stelt: “Bij de keuze van de straf of maatregel en de zwaarte ervan voor een in deze…
Rechtspraak: • Raad van State,12e Kamer – 9 juni 2009, RW 2010-2011, 25: Samenvatting: Wanneer het bestuur voornemens is ten aanzien van een bestuurde een maatregel te nemen die hem op…
Bekom toegang tot alle informatie op deze website
Met een abonnement krijgt u toegang tot een schat aan bijkomende informatie (vaak elders niet te vinden), lezen van de volledige teksten zonder beperkingen, verwijzingen naar wetten, rechtspraak en wetten, antwoorden op nog meer vragen, opzoekingen allerhande mogelijkheid tot knippen, plakken, afdrukken, modellen, tips, trics, aandachtspunten professioneel gedeelte en zoveel meer.
Met een abonnement (vanaf 5,95 euro per maand) heeft u steeds een professionele juridische bibliotheek met 25.000 bijdragen ter beschikking
BVBA Advocatenkantoor Elfri De Neve
Stationsstraat 29 - 9700 Oudenaarde
voor afspraak 055/31.86.47
Fax: 055/31.14.03
U heeft geen toegang tot knippen, plakken, opslaan, printen, downloaden, raadpleging archief, sociaal netwerk, vacaturedienst slechts gedeeltelijke toegang tot deze pagina. Om hiervan gebruik te maken van deze functies en diensten dient u u een pro-abonnement te nemen. klik hier voor de verschillende formules
Share