In gerechtelijke vereffening-verdeling rijzen geregeld vragen over de onafhankelijkheid en onpartijdigheid van de aangestelde notaris-vereffenaar. De procedure tot vervanging van deze gerechtsmandataris vertoont een eigen dynamiek, in het bijzonder wanneer de zaak reeds in hoger beroep aanhangig is gemaakt. De hier besproken rechtspraak biedt een samenhangende toelichting over de rechtsmacht van de appelrechter, de draagwijdte van de devolutieve werking van het hoger beroep en de beoordelingscriteria inzake (schijn van) partijdigheid.
Bevoegdheid van de appelrechter en devolutieve werking
Wanneer tegen het aanwijzingsvonnis van de notaris-vereffenaar hoger beroep wordt ingesteld, wordt het geschil in zijn geheel aan de rechtsmacht van de appelrechter onttrokken. De devolutieve werking van het hoger beroep houdt in dat alle feitelijke en juridische vragen die met de aanstellingsbeslissing samenhangen, aan de appelrechter worden voorgelegd, ook indien zij niet expliciet als grief werden aangevoerd in eerste aanleg.
Eens het hoger beroep toelaatbaar is verklaard, verliest de eerste rechter zijn rechtsmacht om nog uitspraak te doen over kwesties die raken aan het mandaat van de notaris-vereffenaar. Dit geldt ook voor een verzoek tot vervanging. Een dergelijk verzoek moet dan rechtstreeks bij de appelrechter worden ingediend. Dat het verzoek niet uitdrukkelijk was vervat in het oorspronkelijke verzoekschrift hoger beroep, doet hieraan geen afbreuk: de vervanging van de notaris-vereffenaar kan het voorwerp uitmaken van een (navolgend) hoger beroep binnen dezelfde procedurele context.
Tijdigheid van het vervangingsverzoek
De wet voorziet dat na de opening van de werkzaamheden van de gerechtelijke vereffening-verdeling geen vervanging meer kan worden gevraagd, tenzij de partij die om vervanging verzoekt pas nadien kennis kreeg van de ingeroepen reden. Deze bepaling beoogt te verhinderen dat partijen stilzitten bij de opening van de werkzaamheden en pas later reeds gekende bezwaren aanwenden om de procedure te vertragen.
De opening van de werkzaamheden wordt formeel vastgesteld in een proces-verbaal. De ondertekening daarvan zonder voorbehoud kan, voor zover de vervangingsgronden toen reeds bekend waren, worden opgevat als een vorm van berusting. Dit impliceert echter geenszins dat een vervangingsverzoek altijd vóór de opening van de werkzaamheden moet worden ingesteld. Indien de betrokken partij pas ter gelegenheid van die opening kennis krijgt van mogelijke vervangingsgronden, blijft een verzoek nadien ontvankelijk.
Afstand van recht wordt in dit verband niet licht aangenomen. Zij kan niet worden vermoed en vereist duidelijke en ondubbelzinnige gedragingen. De loutere ondertekening van het proces-verbaal volstaat niet om daaruit een afstand van het recht op vervanging af te leiden, zeker niet wanneer de relevante feiten pas tijdens de verrichtingen aan het licht zijn gekomen.
Geen wraking, maar vervanging
Een notaris-vereffenaar kan niet worden gewraakt zoals een rechter. De regels inzake wraking zijn niet op hem van toepassing. De wet voorziet enkel in een mechanisme van vervanging wanneer er omstandigheden bestaan die gerechtvaardigde twijfel doen ontstaan over zijn onafhankelijkheid of onpartijdigheid.
De beoordelingsbevoegdheid van de rechter situeert zich bij de vraag of dergelijke gerechtvaardigde twijfel aanwezig is. Indien dit het geval is, volgt daaruit noodzakelijk de vervanging van de notaris-vereffenaar. De rechter beschikt op dat punt niet over een discretionaire keuzevrijheid: eenmaal de drempel van gerechtvaardigde twijfel is overschreden, is vervanging de enige mogelijke beslissing.
Gerechtvaardigde twijfel en schijn van partijdigheid
Niet elke subjectieve twijfel of ongerustheid volstaat. De twijfel moet objectief gerechtvaardigd zijn en steunen op concrete, verifieerbare elementen. De notaris-vereffenaar wordt in beginsel vermoed onpartijdig te zijn, gelet op zijn statuut van openbaar ambtenaar en de door hem afgelegde ambtseed.
Het enkele feit dat een notaris in het verleden beroepsmatig is opgetreden voor één van de deelgenoten volstaat op zichzelf niet om een schijn van partijdigheid aan te nemen. Dergelijke handelingen kaderen vaak in de normale uitoefening van het notarisambt en dateren veelal van vóór de aanvang van de gerechtelijke vereffening-verdeling. De wet voorziet geen algemene onverenigbaarheid tussen eerdere notariële tussenkomsten en het latere optreden als notaris-vereffenaar.
In beginsel zal de gerechtvaardigde twijfel moeten voortvloeien uit gedragingen, uitlatingen of handelingen van de notaris-vereffenaar tijdens de procedure zelf. Enkel wanneer deze objectief de indruk wekken dat hij zijn opdracht niet langer onafhankelijk of onpartijdig vervult, kan vervanging worden overwogen.
Deontologische en verdragsrechtelijke waarborgen
Naast de wettelijke regeling bieden ook de deontologische regels belangrijke waarborgen. Een notaris die met een gerechtelijke opdracht wordt belast, is niet alleen gehouden tot de algemene plicht van onpartijdigheid die eigen is aan het notarisambt, maar moet ook voldoen aan de vereiste van objectieve onpartijdigheid zoals die voortvloeit uit het recht op een eerlijk proces. Deze verplichting krijgt een bijzondere intensiteit zodra de notaris optreedt als gerechtsmandataris.
Gevolgen van een ongegrond vervangingsverzoek
De afwijzing van een verzoek tot vervanging impliceert niet dat de reeds gestelde handelingen van de notaris-vereffenaar nietig of zonder waarde zouden zijn. Er bestaat geen algemene verplichting voor de notaris-vereffenaar om zijn werkzaamheden op te schorten in afwachting van een beslissing over een vervangingsverzoek, aangezien zijn mandaat berust op een uitvoerbare rechterlijke beslissing.
Evenmin kan uit de ongegrondverklaring van een vervangingsverzoek automatisch worden afgeleid dat sprake is van procesmisbruik. Partijen mogen, zonder foutief of abusief te handelen, vragen voorleggen aan de rechter wanneer objectieve elementen bij hen twijfel doen rijzen over het behoud van het gerechtelijk mandaat.
Tot slot blijft gelden dat de afwijzing van een vervangingsverzoek geen afbreuk doet aan de blijvende verplichting van de notaris-vereffenaar om onafhankelijk en onpartijdig op te treden. Nieuwe of latere inbreuken op die plicht kunnen steeds aanleiding geven tot een nieuw vervangingsverzoek.
FAQ
Kan een notaris-vereffenaar worden gewraakt zoals een rechter?
Nee. De wrakingsregels zijn niet van toepassing. Enkel vervanging is mogelijk bij gerechtvaardigde twijfel over onafhankelijkheid of onpartijdigheid.
Wie is bevoegd om over een vervangingsverzoek te oordelen als er hoger beroep loopt?
De appelrechter. Door de devolutieve werking verliest de eerste rechter zijn rechtsmacht.
Is een vervangingsverzoek laattijdig na de opening van de werkzaamheden?
Niet noodzakelijk. Het is ontvankelijk wanneer de partij pas bij of na die opening kennis kreeg van de vervangingsgrond.
Volstaat een eerdere beroepsrelatie tussen notaris en partij om vervanging te rechtvaardigen?
Neen. Louter eerdere tussenkomsten volstaan niet; er moeten objectieve elementen zijn die een gerechtvaardigde twijfel doen ontstaan.
Moet de notaris-vereffenaar zijn werkzaamheden opschorten tijdens een vervangingsverzoek?
Neen. Zijn mandaat berust op een uitvoerbare rechterlijke beslissing en wordt niet automatisch geschorst.
Is een ongegrond vervangingsverzoek automatisch procesmisbruik?
Neen. Zolang het verzoek redelijkerwijs kan worden verantwoord, is er geen sprake van abusieve procesvoering.
Opgelet: Deze tekst omvat slechts een gedeeltelijke inhoud
Word ook lid en lees onbeperkt alle bijdragen.
Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent, correctionele kamer, van 26 juni 2024. ... II. Beslissing van het Hof Beoordeling ... Eerste middel Eerste onderdeel 3. Het…
Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent, correctionele kamer, van 26 juni 2024. ... II. Beslissing van het Hof Beoordeling ... Eerste middel Eerste onderdeel 3. Het…
Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent van 9 september 2024. ... III. Beslissing van het Hof Beoordeling Ontvankelijkheid van het cassatieberoep 1. De verweerder…
Arrest I. Rechtspleging voor het Hof Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 11 maart 2024. ... III. Beslissing van het Hof Beoordeling 1. Krachtens artikel 19, eerste en tweede…
( ... ) 1. Voorafgaande feiten en procedure 1.1. Voorwerp van de betwisting De betwisting betreft aanslagen in de gemeentebelasting van de stad Antwerpen op vertoningen, voorstellingen of vermakelijkheden voor…
Arrest nr. 174/2025 ... - B - Ten aanzien van de bestreden ordonnantie en de context ervan B.1.1. Het beroep heeft betrekking op de lage-emissiezone in het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest (afgekort als «LEZ» voor low emission zone)…
Een nieuw algemeen regime voor termijnen en sancties bij verzekeringsprestaties De wet van 17 maart 2024 betreffende de termijnen en de sancties voor de verzekeringsprestaties wil een einde maken aan het…
Euthanasie bij dementie in België: het actuele wettelijk kader en de kernprobleemstelling Dementie wordt vaak als voorbeeld gebruikt om een bredere problematiek te bespreken: situaties waarin een aandoening ertoe leidt dat…
Euthanasie bij dementie in België: het actuele wettelijk kader en de kernprobleemstelling Dementie wordt vaak als voorbeeld gebruikt om een bredere problematiek te bespreken: situaties waarin een aandoening ertoe leidt dat…
Nederlands Centraal Tuchtcollege 1 Verloop van de procedure De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd – hierna IGJ – heeft op 21 februari 2018 bij het Regionaal Tuchtcollege te Den Haag tegen A. – hierna de…
“Niet beschermd” betekent niet “niet relevant” In sloop- en reconversiedossiers wordt geregeld aangevoerd dat een gebouw geen formele bescherming geniet en dus nauwelijks erfgoedrechtelijke betekenis zou hebben. Dat uitgangspunt houdt…
Geurhinder, grondrechten en bestuursvrijheid in Vlaanderen Geurhinder is meer dan een hinderlijk ongemak. In het omgevingsrecht vormt ze een klassieke breuklijn tussen economische activiteiten en woon- en leefkwaliteit. Zodra geurhinder structureel…
Nr. P.10.0616.N I L. P. H. S., beklaagde, eiser, II STERCOMPOST nv, met zetel te 8800 Roeselare, Guido Gezellelaan 123, beklaagde, eiseres, beide cassatieberoepen tegen 1…
Met verzoekschrift, neergelegd op 1 december 2023, stelde de bv (…) hoger beroep in tegen het vonnis d.d. 11 september 2023 van de rechtbank van eerste aanleg West-Vlaanderen, afdeling Brugge…
Van één Pachtwet naar drie regimes De pachtregelgeving in België was lange tijd gebaseerd op één federale Pachtwet, maar is vandaag opgesplitst in drie verschillende regimes na de staatshervorming. Dit…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Nr. P.24.1013.NI1. P. S.,beklaagde, aangehouden,2. G. G.,beklaagde,eisers,D. D. G.,beklaagde,eiser,IIIG. N.,beklaagde,eiser,IVG. G.,beklaagde,eiser,VA. V.,beklaagde,eiser,VIS. S.,beklaagde, aangehouden,eiser,VIIG. A. L.,beklaagde,eiseres,VIIIS. S., reeds vermeld,beklaagde, aangehouden,eiser,I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOFDe cassatieberoepen I, II, III, IV, V…
Een lijfrente wordt in de rechtsleer omschreven als een rechtsverhouding krachtens welke een persoon aan een andere persoon verplicht is tot een periodieke uitkering van een geldbedrag, gedurende het leven…
Il. Beroepen vonnis Investeren in andermans woning verrijking zonder oorzaak waarbij de kosten de normale lasten in de huishouding overschrijden - verrijking zonder oorzaakWanneer de uitgaven van de ene feitelijke…
PrincipesDe vastgoedmakelaar heeft recht op commissieloon in dien de beoogde verkoopovereenkomst effectief tot stand komen ten gevolge van zijn tussenkomst De vastgoedmakelaar heeft recht op commissie wanneer de koop met…
T.D. t.\ P.W. en N.V. II. Feiten en vorderingen 1. Eiser voert aan dat hij, in de zomer van 2011, verschillende (telefonische) contacten heeft gehad met verweerders met betrekking tot…
E. t./ B. bvba( ... )Antecedenten1. Het geschil vindt zijn oorsprong in een overeenkomst van "verkoopstoelating - verhuring van diensten", door de partijen ondertekend op 2 juli 2010.1.1. Met deze…
Rechtspraak: • Hof van Cassatie, 1e Kamer 2 februari 2006, RW 2008-2009, 926 .... III. Beslissing van het Hof Beoordeling Eerste middel 1…
Elfri.be bestaat als site sinds 2003. Sinds 15 augustus 2018 werkt de site in haar nieuwste editie met Arc3c als uitgever. Nieuw is de https omgeving, het dynamisch karakter, web 3 .0 technologie, betere zoekmogelijkheden en een 40 tal nieuwe functies. De site wordt inhoudelijk voortdurend, lees dagelijks, aangepast en aangevuld met de recentste wetswijzigingen, nieuwe rechtspraak en nieuwe rechtsleer. Bijna alle rechtspraak die in België aandacht krijgt is terug te vinden op de elfri.be. Anders dan andere dure websites, hebben we een technologie uitgewerkt waarbij de gezochte informatie onmiddellijk wordt verschaft door een gewone vraagstelling in gewoon Nederlands, het weze op de site zelf, het weze gewoon in Google. Wij spreken uw taal en werken niet met onbegrijpelijke of onlogische boomstructuren die verwijzen naar documenten die ofwel niet relevant, ofwel niet kunnen gelezen worden. Om volledige informatie met bronnen, rechtsleer, rechtspraak en wetgeving, kan u een vrij goedkoop abonnement nemen (reeds mogelijk vanaf 1 maand)
In een procedure wordt principieel geoordeeld op basis van het gerechtsdossier zoals gestaafd middels stukken die door partijen worden neergelegd. De conclusies houden de middelen in tot ondersteuning van de eis…
Bronnen en referenties Bücherhexe (2007). Paul Watzlawick. Wikipedia die freie Enzyklopädie. Verkregen 04-02-2007 van http://de.wikipedia.org/wiki/Paul_Watzlawick ExplicitImplicity (2007). Paul Watzalwick. Wikipedia, the free encyclopedia. Verkregen 04-02-2007 van http://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Watzlawick Auteur onbekend (2006). Uittreksel van ‘De…
Principieel is in toepassing van het WER een persoonlijk faillissement van een (ex) bestuurder (nieuwe naam voor zaakvoerder) mogelijk, los van het faillissement van de onderneming waarin deze optrad. Boek I…
Hoe kan men onroerende goederen verkrijgen door verkrijgende verjaring? voorwaarden: - een voortdurend bezit - een onafgebroken bezit - een openbaar bezit - een niet dubbelzinnig bezit - een bezit als eigenaar…
Artikel 213 Burgerlijk wetboek stelt: “Echtgenoten zijn jegens elkaar tot samenwoning verplicht, zij zijn elkaar getrouwheid, hulp en bijstand verschuldigd”. Deze bepaling werd opgenomen in Hoofdstuk VI Wederzijdse rechten en verplichtingen…
ONTLEDING LASTER ONDER DE GELDING VAN HET Sw. 1867 • Laster bestaat erin aan een persoon kwaadwillig een bepaald feit ten laste te leggen dat zijn eer kan krenken of hem…
De regels betreffende de foutaansprakelijkheid worden weergegeven in de artikelen 1382 en 1383 oud Burgerlijk Wetboek. Volgens deze artikelen dient degene die door zijn fout of nalatigheid aan een ander schade…
Een nietig verklaarde overeenkomst kan voor partijen geen grondslag van rechten en verplichtingen zijn. De nietige overeenkomst kan ook niet aan derden worden tegengeworpen. Bovendien werkt een nietige rechtshandeling terug…
Voorbeelden van beschikkingen: uittreksel uit het gerechtelijk wetboek: Art. 98. Wanneer een rechter wettig verhinderd is of er een plaats van rechter openstaat in een rechtbank van eerste aanleg of van koophandel…
Art. 474 Sw. 2024 (Inwerkintreding 8 april 2026) Verzwarende factoren van diefstal en afpersing stelt: “Bij de keuze van de straf of maatregel en de zwaarte ervan voor een in deze…
Nr. P.15.0880.N H J, inverdenkinggestelde, eiser, tegen H W, burgerlijke partij, verweerder. I. RECHTSPLEGING VOOR HET HOF Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Gent…
Rechtspraak: • Raad van State,12e Kamer – 9 juni 2009, RW 2010-2011, 25: Samenvatting: Wanneer het bestuur voornemens is ten aanzien van een bestuurde een maatregel te nemen die hem op…
Bekom toegang tot alle informatie op deze website
Met een abonnement krijgt u toegang tot een schat aan bijkomende informatie (vaak elders niet te vinden), lezen van de volledige teksten zonder beperkingen, verwijzingen naar wetten, rechtspraak en wetten, antwoorden op nog meer vragen, opzoekingen allerhande mogelijkheid tot knippen, plakken, afdrukken, modellen, tips, trics, aandachtspunten professioneel gedeelte en zoveel meer.
Met een abonnement (vanaf 5,95 euro per maand) heeft u steeds een professionele juridische bibliotheek met 25.000 bijdragen ter beschikking
BVBA Advocatenkantoor Elfri De Neve
Stationsstraat 29 - 9700 Oudenaarde
voor afspraak 055/31.86.47
Fax: 055/31.14.03
U heeft geen toegang tot knippen, plakken, opslaan, printen, downloaden, raadpleging archief, sociaal netwerk, vacaturedienst slechts gedeeltelijke toegang tot deze pagina. Om hiervan gebruik te maken van deze functies en diensten dient u u een pro-abonnement te nemen. klik hier voor de verschillende formules
Share